تالار دانشگاه مجازی المصطفی صلی الله علیه و آله دانشگاه مجازی المصطفی صلی الله علیه و آله Arabic English Persian
بازیابی رمز
نمایش نتایج: از شماره 1 تا 3 , از مجموع 3

موضوع: قرآن و علم

  1. #1

    راهنما قرآن و علم




    قسمت اول:
    برخى از دانشمندان معتقدند كه قرآن بيانگر همه چيز است و آيه 89 ، سوره نحل را دليلى بر اين مطلب دانسته اند . خداوند در اين آيه مى فرمايد : «و نزّلنا عليك الكتب تبيناً لكل شى ء و هدىً و رحمةً و بشرى للمسلمين ; و اين كتاب را كه روشنگر هر چيزى است و براى مسلمانان رهنمود و رحمت و بشارتگرى است ، بر تو نازل كرديم .»
    «تبيان » معناى مصدرى دارد ، يعنى : بيان كردن و از اين تعبير با توجه به وسعت مفهوم «كل شى ء» به خوبى مى توان استدلال كرد كه در قرآن بيان همه چيز هست .
    البته قرآن يك كتاب تربيت و انسان سازى است . نه يك دايرة المعارف بزرگ كه تمام جزئيات علوم رياضى ، جغرافيا ، شيمى ، فيزيك ، گياه شناسى و مانند آن در آن آمده باشد . هر چند قرآن يك دعوت كلى به كسب همه علوم و دانش ها كرده است كه تمام دانش هاى ياد شده و غير آن در اين دعوت كلى جمع است .
    و گاهى به تناسب بحث هاى توحيدى و تربيتى پرده از روى قسمتهاى حساسى از علوم و دانش برداشته است و برخى از جزئيات مسائل و ريزه كاريها را بيان كرده است ، مانند : احكام نوشتن قراردادهاى تجارتى و اسناد بدهكارى كه در طولانى ترين آيه قرآن (282 ، بقره ) بيان شده است »(1)
    بنابراين مانعى ندارد كه اصول علم تجربى نيز مانند اصول معارف دينى در قرآن آمده باشد . در روايات نيز مضامينى از اين قبيل آمده است ، امام صادق(عليه السلام) فرمود : خداوند در قرآن هر چيزى را بيان كرده است ، به خدا سوگند چيزى كه نياز مردم بوده است كم نگذارده ، تا كسى نگويد : اگر فلان مطلب درست بود در قرآن نازل مى شد ، آگاه باشيد همه نيازمنديهاى بشر را خدا در آن نازل كرده است .(2) و در روايت ديگرى از امام صادق(عليه السلام)آمده است كه فرمود : «فيه خبركم و خبر من قبلكم ، و خبر من بعدكم ، و خبر السماء و الارض ، ولو أتاكم من يخبركم عن ذلك لتعجّبتم ; در اين قرآن اخبار شما و اخبار گذشته ها و اخبار آينده ها و اخبار آسمان و زمين هست ، و اگر كسى كه علمش را مى داند شما را به آنچه در قرآن است خبر دهد تعجب خواهيد كرد .(3) بنابراين از اين روايات احاطه علمى قرآن را مى توان استفاده كرد .
    نكته اى كه اين جا بايد به آن توجه كرد اين است كه اگر قرآن كتاب مبين است بايد در دست امام مبين(عليه السلام) باشد و اگر مفسر اين كتاب مبين ، امام مبين(عليه السلام) شد ، آن گاه اين حقيقت روشن مى شود كه «.. .و لا رطب و لا يابس إلاّ فى كتب مبين ;(انعام ، 59) و هيچ دانه اى در تاريكيهاى زمين ، و هيچ تر و خشكى نيست مگر اين كه در كتابى روشن ثبت است » .

  2. #2

    قرآن و علم




    قسمت دوم
    حضرت امام خمينى(رحمه الله) درباره جامعيت قرآن مى گويد : «قرآن مخزن همه علوم است »(4) «همه چيز توى قرآن هست ، قرآن كتاب انسان سازى است ، بايد قرآن بخوانيم (5) «قرآن كريم مركز همه عرفان هاست ، مبداء همه معرفت هاست لكن فهمش مشكل است .(6) «قرآن مشتمل بر تمام معارف است »(7)
    امّا برخى از مفسرين عقيده دارند كه قرآن كريم بيانگر همه چيز نيست و «تبيان » در آيه شريفه به معنى بيان است و چون قرآن مجيد كتاب هدايت براى عموم مردم است و جز اين ، كار و شأنى ندارد ، از اين جهت ظاهراً مراد از «كل شى ء» همه آن چيزهايى است كه برگشتش به هدايت باشد از قبيل معارف حقيقى مربوط به مبدأ و معاد و اخلاق فاضله و شرايع الهى و قصص و مواعظى كه مردم در هدايت و راه يافتن به آن نيازمندند و قرآن تبيان همه اينهاست . نه اين كه تبيان براى همه علوم باشد .(8)
    قرآن كتابِ علوم طبيعى نيست ; بلكه كتاب تربيب و هدايت است و براى اين نازل شده است كه انسان ها را به سوى يك زندگى پاك و آميخته با سعادت و فضيلت و قرب الهى رهبرى نمايد ، ولى از آن جا كه ذكر پاره اى از آيات الهى و اسرار آفرينش ، به شناخت عظمت عالم آفرينش و شناخت خداوند كمك مى نمايد ، گاه در لابه لاى آيات قرآن ، به اين مسائل نيز اشاره شده است ، از جمله :
    حركت زمين (نمل ، 88) ; توازن قوه جاذبه و دافعه در كرات آسمانى (رعد ، 2) ; حركت منظومه شمسى (يس ، 38 و 40) ; گسترش جهان (ذاريات ، 47) ; زندگى در كرات ديگر (شورى ، 29) ; زوجيت گياهان (طه ، 53) ; علل نزول باران و تگرگ (نور ، 43) ; رابطه رعد و برق با باران (روم ، 24) ; اثرات مهمّ جوّ زمين (انبيا ، 32) ; تغييرات جنين در شكم مادر (مؤمنون ، 14) و.. .
    براى آگاهى در اين زمينه و چگونگى استفاده اين مطالب از آيات مذكور به كتاب هاى مربوط به اعجاز قرآن ، مانند : پيام قرآن ، آية الله مكارم شيرازى ، ج 8 ، ص 143 ـ 190 ، مدرسة الامام اميرالمؤمنين / التمهيد ، آية الله معرفت ، ج 2 ، ص 462 ـ 513 ، مؤسسة النشر الاسلامى و.. . مراجعه فرماييد .

    پی نوشت ها: 1 . نمونه ، همان ، ج 11 ، ص 361 و 362 .
    2 . نورالثقلين ، همان ، ج 3 ، ص 74 .
    3 . اصول كافى ، شيخ يعقوب كلينى ، ج 2 ، ص 564 ، دارالتعارف ، بيروت .
    4 . صحيفه نور ، رهنمودهاى امام خمينى(رحمه الله) ، ج 19 ، ص 27 ، نشر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
    5 . همان ، ج 2 ، ص 34 .
    6 . همان ، ج 19 ، ص 251 .
    7 . همان ، ج 20 ، ص 82 .
    8 . براى آگاهى بيشتر ر .ك : الميزان ، علامه طباطبايى ، ج 12 ، ص 325 ، مؤسسه اعلمی للمطبوعات.

  3. #3

    قرآن کتاب علمی نیست کتاب هدایت است




    1. قرآن كريم كتاب فيزيك ، مكانيك ، كيهان شناسى و... نيست بلكه كتاب انسان سازى بوده و هدف از نزول آن ، هدايت و به كمال رساندن انسان است .(لقمان ، 3) و اگر بحثى از علوم مختلف در قرآن مطرح شده به تناسب موضوعات تربيتى و اخلاقى ، مى باشد.
    2. قرآن كريم مسائل مختلف را به طور كلى مطرح كرده و كمتر متعرض جزئيات شده است ; بنابراين نبايد دنبال آن بود كه هر چيز جديد و پذيرفته شده ، نظريه و فرضيه و... كه ناشى از مفاهيم فلسفى يا عرفانى و يا علوم تجربى و جامعه شناسى و... باشد، به قرآن تحميل كنيم .(1)
    برخى از مسائل فيزيكى و كيهان شناسى در قرآن كريم مورد اشاره واقع شده است از جمله :
    دانشمندان علوم طبيعى و فيزيك ، معتقدند كه اصل هستى از گاز گرم كه فضا را پر كرده و پيوسته در حركت است پديد آمد ه است چنان كه قرآن كريم نيز مى فرمايد: «... ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَآءِ وَ هِىَ دُخَانٌ فَقَالَ لَهَا وَ لِلاَْرْضِ ائْتِيَا طَوْعًا أَوْ كَرْهًا قَالَتَآ أَتَيْنَا طَـآئِعِينَ...; (فصلت ، 11) سپس آهنگِ ]آفرينشِ [آسمان كرد، و آن بخارى بود، پس به آن و به زمين فرمود: خواه يا ناخواه بياييد. آن دو گفتند: فرمان پذير آمديم ».
    ممكن است آيه مذكور اشاره به همان گفته دانشمندان علوم طبيعى و فيزيك باشد.
    طبق نظر دانشوران جديد، مجموع كرات آسمانى و زمين در آغاز خلقت اين جهان به صورت توده واحد عظيمى از بخار سوزان بود كه بر اثر انفجارات درونى و حركت ، به تدريج تجزيه شده و كهشكشان ها و منظومه ها از جمله منظومه شمسى و كره زمين به وجود آمد و باز هم جهان در حال گسترش است . آيه شريفه «أَوَ لَمْ يَرَ الَّذِينَ كَفَرُواْ أَنَّ السَّمَـوَ تِ وَ الاَْرْضَ كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنَـهُمَا وَجَعَلْنَا مِنَ الْمَآءِ كُلَّ شَىْء حَىّ أَفَلاَ يُؤْمِنُونَ;(انبياء، 30) آيا كافران نديدند كه آسمان ها و زمين به هم پيوسته بودند و ما آن ها را از يكديگر باز كرديم ؟ و هر چيز زنده اى را از آب قرار داديم ، آيا ايمان نمى آورند...» ممكن است اشاره به اين كشف علمى داشته باشد.(2)
    و نيز زوجيت در هستى در قرآن كريم مورد توجه قرار گرفته است ، چنان كه مى فرمايد: «وَ مِن كُلِّ شَىْء خَلَقْنَا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ; (ذاريات ، 49) و از هر چيزى دو گونه] يعنى نر و ماده [ آفريديم ، اميد كه شما عبرت گيريد»و... .(3)

    پی نوشت ها:
    1. ر.ك : تفسير نمونه ، آيت الله مكارم شيرازى و ديگران ، ج 11، ص 361 و 362، دارالکتب الاسلامی.
    2. تفسير نمونه ، آيت الله مكارم شيرازى و ديگران ، ج 13، ص 394، دارالكتب الاسلامي
    3. ر.ك : قرآن و علوم روز، عبدالغنى الخطيب ، ترجمه اسدالله مبشرى ، ص 75 ـ 90.

کلمات کلیدی این موضوع

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •