تالار دانشگاه مجازی المصطفی صلی الله علیه و آله دانشگاه مجازی المصطفی صلی الله علیه و آله Arabic English Persian
بازیابی رمز
نمایش نتایج: از شماره 1 تا 4 , از مجموع 4
  1. #1

    ضابطه مورد قبول برای تشخیص قرائت صحیح




    آن چه ما آن را ضابطه قبولی قرائت می‏دانیم،عبارت است از:موافقت‏ باقرائت جمهور مسلمین جدا از قرائت قراء.زیرا قرآن در دو مسیر طی طریق نموده،نخست طریقه مردمی که مسلمانان سینه به سینه از پدران و اجداد خود،از شخص ‏شخیص پیامبر صلی الله علیه و آله تلقی نموده و اخذ کرده‏اند و برای همیشه دست‏به دست داده تابه امروز برای ما رسانده ‏اند.
    این قرائت مردمی،موافق با ثبت(نوشته)تمامی مصحف‏های موجود (1) در تمامی قرون است و نمایان‏گر آن،قرائت‏حفص است،زیرا حفص همان قرائت‏ جمهور را قرائت کرده و علی علیه السلام نیز همان را قرائت کرده که توده عظیم مردمی ازپیامبر صلی الله علیه و آله شنیده‏اند.این مسیر،مسیر تواتر است و قرآن به گونه تواتر به مارسیده است.ولی مسیر قراء و قرائات مسیر اجتهاد است(جز قرائت عاصم)که‏ اجتهاد در نص قرآن روا نباشد و فاقد حجیی ت‏شرعی است.
    اینک برای تشخیص قرائت صحیح و متواتر که بر دست جمهور نقل و ضبطشده،سه شرط ارائه می‏نماییم:
    شرط اول:توافق با ثبت مصحف‏های موجود،که در تمامی قرون بر دست‏ توانای مردمی ثبت و ضبط شده است.تمامی قرآن‏های خطی و چاپی،مخصوصادر گستره شرق اسلام،بدون هیچ گونه اختلافی ارائه شده و می‏شود.
    شرط دوم:توافق با فصیح ترین و معروف‏ترین اصول و قواعد لغت عرب،زیراقرآن با فصیح‏ترین لغت نازل شده و هرگز جنبه‏ های شذوذ لغوی در آن یافت‏ نمی‏شود.شرط سوم:توافق با اصول ثابت‏شریعت و احکام قطعی عقلی،که قرآن پیوسته ‏پایه گذار شریعت و روشن‏گر اندیشه ‏های صحیح عقلی است و نمی‏شود که با آن‏ مخالف باشد.
    در این زمینه شرح و بسط بیش‏تری در التمهید(ج 2)داده‏ایم.
    به علاوه سخنانی از ائمه معصومین در این رابطه وجود دارد که در ذیل یاد آور می‏شویم:
    (سخنانی از اهل بیت علیهم السلام درباره قرائت قرآن)(2)
    از ائمه اهل بیت علیهم السلام سخنانی درباره قرآن کریم وارد شده که به مهم‏ترین‏ موضوعاتی که مورد بحث واقع شد، اشاره دارد،و حاکی از دقت نظر وژرف اندیشی است که ائمه اطهار علیهم السلام درباره این کتاب مقدس رعایت داشته ‏اند.
    هم چنین نشان دهنده میزان عنایت و اهتمام آنان به حفظ و حراست نص قرآن وجلوگیری از تحریف و تاویل آن است.*

    _________________
    * محمد هادی معرفت
    ویرایش توسط قرآن پژوه : 1390/03/01 در ساعت 06:56 بعد از ظهر

  2. #2



    گزيده‏اى از اين سخنان در زير نقل مى‏شود: 1.محمد بن وراق مى‏گويد:مجلدى را كه حاوى قرآن بود،به جعفر بن محمدالصادق عليه السلام نشان دادم كه علايم و نشانه گذارى آن باطلا و يكى از سوره‏هاى آخرين‏آن نيز باطلا نوشته شده بود.كاستى در آن ياد ننمود جز آن كه فرمود: «دوست ندارم‏كه قرآن با رنگى جز رنگ سياه نوشته شود،همان گونه كه در اولين بار نوشته‏شده است‏»(3).
    اين سخن،نشانه دقت و علاقه شديد امام نسبت‏به حفظ و سلامت قرآن است‏تا آن جا كه در رنگ خط نيز ترجيح داده شده كه به همان نحوى كه اول بارنوشته شده،محفوظ و باقى بماند،تا بدين وسيله قرآن با چيزى غير از قرآن،مانندزوائد و تحسينات اخير،اشتباه نشود.
    2.امام محمد بن على الباقر عليهما السلام فرموده:«قرآن واحد است و از پيش گاه خداى‏يگانه و واحد فرود آمده است و اين اختلافات از راويان بر آن وارد مى‏شود»(4).اين‏سخن،بدين معنا است كه قرائت نازل شده از جانب خدا يكى است و قرآن به نص‏واحد نازل گشته است و اختلاف در روايت اين نص بر حسب اجتهاد قاريان است.
    حديث ‏بعدى،اين معنا را توضيح مى‏دهد:
    3.امام جعفر بن محمد الصادق عليهما السلام مى‏فرمايد:«قرآن بر حرف واحد و از نزدخداى واحد نازل گشته است‏»(5) منظور نفى قرائت‏هاى متداولى است كه مردم آن‏هارا متواتر از پيامبر صلى الله عليه و آله پنداشته ‏اند.امام چنين مطلبى را انكار مى‏كند،زيرا قرآن به نص واحد نازل شده است.اما اختلاف لهجه‏ ها(بر حسب تفسيرى كه از حروف ‏سبعه داشته‏ ايم)از طرف امام نفى نمى‏شود،چنان كه در روايات ديگر آمده و قبلانقل شد.

  3. #3



    4.سالم بن سلمه گويد:شخصى در محضر امام صادق عليه السلام آياتى از قرآن را قرائت‏كرد و به طورى كه من شنيدم، قرائت او غير از قرائت ديگر مردم بود.ابو عبد الله عليه السلام‏به وى گفت:«از اين قرائت‏خود دارى كن و همان گونه كه مردم مى ‏خوانند تو هم‏بخوان‏»(6).شايد اين شخص بر حسب تفنن قراء،قرآن را به وجوه مختلف قرائت‏ كرده است و از آن جا كه اين قبيل قرائت‏ها،به منزله بازى با نص قرآن كريم است،امام وى را نهى كرده است و دستور داده كه همان قرائت معروفى را كه مردم ملتزم به‏ آن هستند اختيار كند،زيرا قرائت صحيح كه در شريعت‏بدان امر شده،همان قرائتى‏ است كه هر نسلى از نسل پيش تا از پيامبر صلى الله عليه و آله و او از جبرئيل و او از خداى عز و جل،اخذ كرده است و توجهى به قاريانى كه فن قرائت را همانند يك نو آورى و صنعت‏ حرفه خود قرار داده‏ اند،نبايد كرد و تنها قرائتى كه با قرائت عامه مسلمانان موافق‏ باشد،بايد مورد توجه قرار گرفته شود.
    5.سفيان بن السمط مى‏ گويد:در مورد تنزيل قرآن از امام صادق عليه السلام پرسيدم،وى ‏گفت:«همان گونه كه آموخته‏ ايد، بخوانيد»(7).
    وى از نص اصلى كه براى نخستين بار نازل شده سئوال كرده است،زيرا ديده ‏است كه قراء در اين زمينه اختلاف دارند و امام پاسخ مى‏ دهد كه نص اصلى همان‏است كه امروز ميان مردم متداول است و فرموده او(همان گونه كه آموخته‏ ايدبخوانيد)به اين معنا است كه بر شما(يعنى عامه مسلمانان)واجب است قرآن راهمان گونه كه خلفا عن سلف از پيامبر صلى الله عليه و آله فرا گرفته‏ ايد،بخوانيد.
    6.على بن الحكم مى ‏گويد:عبد الله بن فرقد و معلى بن خنيس براى من نقل ‏كردند كه ما در محضر امام صادق عليه السلام بوديم و ربيعة الراى نيز با ما بود.در آن جاپيرامون فضل قرآن سخن به ميان آمد.امام صادق عليه السلام فرمود: «اگر ابن مسعود قرآن راطبق قرائت ما نمى‏ خوانده است،گم راه بوده است‏».ربيعه گفت:گم راه؟امام عليه السلام ‏گفت:«بلى، گم راه‏».امام صادق عليه السلام،اضافه كرد:«ما قرآن را طبق قرائت ابى‏ مى ‏خوانيم‏»(8).
    شايد در آن مجلس درباره قرائت‏هاى غير متعارف ابن مسعود بحث مى ‏شده وامام عليه السلام به آنان تذكر داده كه اين قرائت‏ها جايز نيست و قرائت صحيح،همان قرائت‏ عامه مسلمانان است و كسى كه از اين روش متداول عامه تخطى كند گم‏راه است،زيرا چنين كسى از روش مسلمانان كه نسلا بعد نسل از پيامبر فرا گرفته‏ اند،عدول وتخطى كرده است.و اگر ابن مسعود قرآن را بر خلاف روش مسلمانان قرائت‏ مى‏ كرده است(به فرض صحت نسبت)گم‏راه است،زيرا طريق ميانه، طريقى است‏كه جامعه مسلمانان در آن مشى مى ‏كنند و كسى كه از اين راه ميانه گام برون نهد،هركس كه باشد گم‏راه خواهد بود.
    اما اين گفته امام كه ما قرآن را بر طبق قرائت ابى مى ‏خوانيم،اشاره است‏ به دوران‏ يك‏سان شدن مصحف‏ها در عهد عثمان كه ابى بن كعب قرآن را املاء مى كرد،وگروهى آن را بر وفق املاء او مى ‏نوشتند و هرگاه در مورد نص اصلى اختلاف داشتند، براى رفع اختلاف به وى مراجعه مى ‏كردند و مصحف موجود كه مورد قبول‏ عامه مسلمانان است.بر طبق املاء ابى بن كعب است و قرائت منطبق بر قرائت‏ ابى بن كعب،كنايه از التزام به چيزى است كه هم اكنون عامه مسلمانان برآنند.ا] 7.صدوق از امام جعفر بن محمد الصادق و او از پدران خود عليهم السلام روايت‏ كرده است كه رسول الله صلى الله عليه و آله فرمود:«قرآن را با همان كيفيت عربى آن بياموزيد و از نبردر قرآن(يعنى مبالغه دراظهارهمزه)بپرهيزيد»(9).

  4. #4




    امام صادق علیه السلام فرمود:«اظهار همزه به منزله اضافه کردن بر قرآن است،مگرهمزه‏ های اصلی،مانند:«الخبا»در آیه(الا یسجدوا لله الذی یخرج الخبا)(10) و یا(لکم‏فیها دف‏ء)(11) و نیز(فاداراتم)(12).
    در برخی نسخه‏ ها کلمه‏«النبر»به زای یعنی‏«النبز»نوشته شده که اشتباه است وهمان طور که قبلا از نهایه ابن اثیر نقل شد،صحیح آن‏«نبر»است و کسائی به‏«نبر» قرائت می‏کرده است.این که در احادیث اهل بیت علیهم السلام آمده است قرآن را به کیفیت‏ عربی خالص قرائت کنید(13)،از نظر علاقه شدیدی است که به حفظ لغت اصیل قرآن‏ داشته‏ اند و لغت اصیل،همان لغت فصیح عرب و لهجه رایج آن است،تا قرآن ازهر گونه تغییر و غلط خوانی مصون باشد و دگرگونی در آن راه نیابد.

    پی‏ نوشتها:
    1- در مراکزی که نشر و پخش مصاحف و قرائات از آن جا نشات گرفته،مانند کوفه و بصره و دیگر مناطق شرق بلاد اسلامی.
    2.این سخنان از کافی،تالیف ثقة الاسلام کلینی،استخراج شده است.ر.ک:به جلد دوم کافی،کتاب فضل القرآن،باب النوادر، شماره‏های 8 و 12 و 13 و 15 و 23 و 27،ص 627.
    3.«لا یعجبنی ان یکتب القرآن الا بالسواد کما کتب اول مرة‏»
    4.القرآن واحد نزل من عند واحد و لکن الاختلاف یجی‏ء من قبل الرواة‏»
    5.«و لکنه نزل علی حرف واحد من عند الواحد».
    6.«کف عن هذه القراءة اقرا کما یقرا الناس‏».
    7.«اقرؤوا کما علمتم‏».
    8.«ان کان ابن مسعود لا یقرا علی قراءتنا فهو ضال‏».فقال ربیعة:ضال؟فقال علیه السلام:«نعم،ضال‏».ثم قال ابو عبد الله علیه السلام:«اما نحن فنقرا علی قراءة ابی‏».
    9.قال رسول الله:«تعلموا القرآن بعربیتة و ایاکم و النبر فیه،یعنی الهمز»(صدوق،معانی الاخبار،چاپ نجف، ص 237).
    10.نمل 27:25.
    11.نحل 16:5.
    12.بقره 2:73.ر.ک:معانی الاخبار،ص 98.
    13.ر.ک:وسایل الشیعه،جلد 6،ص 222،باب 30 از ابواب قرائت قرآن شماره 1.

موضوعات مشابه

  1. نشانه‌هایی برای تشخیص مسلمان واقعی
    توسط سلوا در تالار انسان شناسی
    پاسخ: 2
    آخرين نوشته: 1391/04/15, 07:05 بعد از ظهر

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •